Concrete adviezen woningbouw - Friso de Zeeuw

De aanpak en status van het STOER-rapport
Het STOER (Schrappen Tegenstrijdige en Overbodige Eisen Regelgeving)-rapport is onder leiding van Friso de Zeeuw door een adviesgroep geschreven. De adviesgroep bestond uit zeven experts en is opgesteld op het verzoek van minister Mona Keijzer van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening om de regeldruk in de woningbouw te verminderen. Het rapport bevat circa 30 thema's en 150 adviezen die een versnipperd beleid en contraproductieve acties tussen sectoren aantonen. De focus ligt op zowel Europese, nationale, provinciale en lokale regelgeving. 

Het eindrapport is 10 juli voorgesteld aan de minister. De minister reageerde positief op aanbevelingen binnen haar bereik zoals het BBL (voormalig bouwbesluit), wat voor discussie zorgde. Andere thema's zoals Infrastructuur en Waterstaat (water, milieu, mobiliteit) en Landbouw en Economische Zaken vallen onder ministeries en vereisen daardoor ook interministeriële afstemming. Coördinerend minister Mona Keijzer wenst na de vakantie een kabinetsvisie voor het verkiezingsreces die vanaf 3 september tot 3 oktober is, gevolgd door behandeling in de Tweede Kamer. Een deel van de adviezen richt zich op gemeenten, denk bijvoorbeeld aan de welstand en bevordering van optoppen.

De politieke context maakt het rapport kwetsbaar: door de verkiezingen in oktober, een kabinetsformatie die waarschijnlijk een half jaar kan duren en afhankelijkheid van de motivatie van de huidige ministers. Na eerdere initiatieven zoals "Ontslakken van gebiedsontwikkeling", noemt Friso dit zijn vierde poging, gelukkig nu met meer politieke steun.

Impact en bijgebleven aspecten
Het technisch rapport is saai, maar essentieel benadrukte Friso. De rode draad is het verschuiven van prioriteiten richting woningbouw, wat ten koste gaat van sectorale belangen met wonen hoog op de politieke agenda. Elke regel in de huidige wetgeving heeft een "ambassadeur en fanclub", wat voor discussies kan zorgen, zoals bij het advies om plafonds 10 centimeter te verlagen.  

Als metafoor gebruikte Friso hittestress: tegenstrijdige regels, denk hierbij aan daglichtnormen. Deze veroorzaken hitte in het gebouw door veel glas, en de "risico-regelflex" waarbij incidenten kunnen leiden tot nieuwe regels. In plaats van strengere voorschriften pleit STOER voor meer flexibiliteit om onzekerheid en kosten te vermijden.

De commissie wordt gezien als "David tegen Goliath" tegenover ministeries. Steun vanuit het VRO-ministerie is er, maar niet bij alles. Denk bijvoorbeeld aan de afwijking op drempelloze balkons vanwege het gehandicaptenverdrag. De impact op projectmanagers: de eerste veranderingen zijn in 2026 mogelijk, maar de mentaliteitsveranderingen door bijvoorbeeld de voorfase te verkorten van zeven naar drieënhalf jaar kunnen direct starten.

Belangrijkste thema's en adviezen
Friso doorliep de inhoudsopgave van beide rapporten.

Thema	Belangrijkste adviezen	Impact op woningbouw
Technische bouwkwaliteit (BBL, hoofdstuk 3)	Verlaging plafondhoogte, trapvereisten, daglichttoetreding versoepelen, geluidwering aanpassen. Geen lokale extra duurzaamheidseisen (per direct, met overgangsrecht).	Kostenbesparing ~€10.000 per woning; discussies lokaal, moties verwacht (bijv. GroenLinks-PvdA).
Water en bodem	Landelijke richtlijn voor stortbuien (70 mm/12 uur opvangen in watersysteem). Lokaal voor situationele aspecten zoals hittestress in openbare ruimte.	Minder waterberging nodig; evenwicht centraal vs. lokaal.
Milieuhinder (geluid, geur, trillingen)	Meer souplesse, vaker naar grenswaarden (Omgevingswet). Spoorzonering aanpassen aan stillere treinen.	Aanvaardbaar woonmilieu zonder ideaal; meer bouwen mogelijk.
Stikstof	Steun berekeningsminimum (1 mol/ha/jaar), stabiliseer Aerius-model, onderzoeken 5 jaar geldig, standaardiseren.	95% projecten uit gevarenzone; ~€1.000 besparing per woning.
Flora en fauna	Landelijk soortenmanagementplan (2-4 jaar), standaard compensatie, geen nader onderzoek na quickscan.	Minder locatie specifieke onderzoeken en wachttijd op broedseizoenen.
Grondbeleid	Geen planbatenheffing, residuele waarde voor inbreng, verlenging voorkeursrecht (al aangenomen).	Snellere binnenstedelijke plannen; pragmatische regie door gemeenten.
Netcongestie	Ruimte voor microgrids, eerdere aanmelding bij netbeheerders (bij anteriorovereenkomst).	Betere planning ondanks congestie.
Bezwaar en beroep	Snellere afhandeling bezwaren (standaardisering, bijv. uitzichtverlies), rechtbank overslaan (vanaf 1 woning, al aangenomen), Raad van State prioriteert (doorlooptijd naar 6-8 maanden).	Jaar tijdwinst; meeste impact verwacht.
Mobiliteit/parkeren	Lagere normen bij HOV-haltes (≤0,7), geen landelijke normen, observeer 2 jaar. Verkeerstoetsen flexibeler ('bouwen voor rijden').	Minder knelpunten; ruimte en kostenbesparing (parkeren €30-40k).
Welstand	Maximaal 2 toetsingen, niet vaker.	Verkorte procedures; preventieve werking voor ontwikkelaars.

 

Dit was een webinar van de vakgroep Projectmatig werken. Het hele webinar is terug te kijken op de site van de VPNG..